Kalkulator punktu rosy w przegrodzie

Czym jest kalkulator punktu rosy w przegrodzie?

Nasz kalkulator punktu rosy w przegrodzie to narzędzie diagnostyczne dla wykonawców ociepleń i audytorów. W odróżnieniu od zwykłych kalkulatorów, które obliczają punkt rosy tylko dla powietrza w pokoju, to narzędzie przeprowadza analizę cieplno-wilgotnościową wnętrza ściany.

Kalkulator symuluje warunki panujące w kolejnych warstwach muru (cegła, styropian, tynk) i sprawdza, czy para wodna wędrująca z ciepłego domu na zewnątrz nie napotka bariery, na której skropli się w wodę. Zjawisko to, zwane kondensacją międzywarstwową, jest główną przyczyną odspajania się tynków, zawilgocenia wełny i powstawania ukrytego grzyba.

Dla kogo i do czego kalkulator jest przydatny?

Narzędzie jest przydatne dla:

• Wykonawców ociepleń: Aby sprawdzić, czy ocieplenie starego domu styropianem nie zamknie wilgoci w murze (szczególnie przy betonie komórkowym).
• Sucha zabudowa: Aby upewnić się, gdzie umieścić folię paroizolacyjną przy ocieplaniu poddasza lub ściany od wewnątrz.
• Inwestorów: Do weryfikacji poprawności projektu termomodernizacji.

Kluczowe zastosowania:

1. Lokalizacja strefy skraplania: Sprawdzenie, czy woda wykropli się w bezpiecznym miejscu (na zewnątrz) czy w groźnym (na styku muru i kleju).
2. Dobór grubości ocieplenia: Często zwiększenie grubości styropianu przesuwa punkt rosy ze ściany do izolacji, co jest korzystne dla budynku.
3. Kalkulator temperatury punktu rosy: Podstawowe narzędzie do oceny ryzyka pleśni na powierzchni ścian (np. w narożnikach i przy oknach).

Jakie są zmienne i jak używać kalkulatora?

Kalkulator działa w oparciu o metodę Glasera (uproszczoną). Analizuje on dwie krzywe: krzywą rozkładu temperatury oraz krzywą temperatury punktu rosy.

Instrukcja krok po kroku:

1. Warunki otoczenia (Brzegowe):
   • Wewnątrz: Wpisz temperaturę i wilgotność w domu (np. 21°C i 50% zimą).
   • Zewnątrz: Ustaw warunki ekstremalne dla zimy (np. -10°C i 85% RH), bo wtedy ryzyko kondensacji jest największe.
2. Budowa przegrody (Warstwy):
   • Dodawaj kolejne materiały patrząc od wewnątrz pomieszczenia.
   • Przykład dla typowej ściany: Tynk gipsowy -> Pustak ceramiczny -> Styropian -> Tynk zewnętrzny.
   • Grubość: Podawaj w cm.
3. Analiza wyników:
   • Tabela pokaże temperaturę materiału na każdym styku.
   • Jeśli Temp. Materiału < Temp. Rosy, komórka zaświeci się na CZERWONO. Oznacza to, że w tym miejscu para wodna zamienia się w wodę.

Jakie wartości rezultatów uznaje się za dobre?

Analizując wyniki, należy dążyć do sytuacji, w której w całej przekroju ściany temperatura materiału jest wyższa niż temperatura punktu rosy.

Interpretacja:

• Status “OK” (Zielony): Para wodna swobodnie przenika przez ścianę na zewnątrz lub opór dyfuzyjny jest tak duży, że para nie dociera do strefy zimna.
• Status “KONDENSACJA” (Czerwony):
  • Na powierzchni zewnętrznej: Zjawisko dopuszczalne (np. szron na elewacji).
  • Wewnątrz izolacji (Wełna): Bardzo groźne. Mokra wełna traci właściwości izolacyjne.
  • Na styku Mur-Styropian: Ryzykowne. Może prowadzić do odparzenia kleju i odpadania płyt po kilku sezonach zamrażania/odmrażania.

Wskazówka: Aby naprawić błąd kondensacji, zazwyczaj należy:

1. Zwiększyć grubość izolacji (ocieplić ścianę mocniej).
2. Dodać paroizolację od wewnątrz.
3. Zmienić materiał na bardziej paroprzepuszczalny (np. wełna zamiast styropianu na wilgotny mur), ale tylko przy zapewnieniu wentylacji warstwy.

Przykładowe obliczenia

Scenariusz: Ściana z betonu komórkowego (24cm) ocieplona cienką warstwą styropianu (5cm). Zima (-10°C).

Dane:

• Beton komórkowy 24 cm ($\mu=5$, paroprzepuszczalny).
• Styropian 5 cm ($\mu=60$, opór dla pary).

Wynik w kalkulatorze:

• Para wodna łatwo przechodzi przez beton.
• Napotyka barierę ze styropianu, który jest zimny (bo jest go za mało, by ogrzać ścianę).
• Efekt: Kondensacja na styku beton/styropian. Ryzyko grzyba pod ociepleniem.

Rozwiązanie: Zwiększenie styropianu do 15 cm. Wtedy styk beton/styropian będzie ciepły (powyżej punktu rosy), a kondensacja zniknie.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

1. Co to jest temperatura punktu rosy?

To temperatura, do której musi ochłodzić się powietrze, aby zawarta w nim para wodna zaczęła skraplać się w wodę. Dla 21°C i 50% wilgotności wynosi ona ok. 10.5°C. Jeśli róg pokoju ma 9°C, ściana będzie mokra.

2. Czy każda kondensacja wewnątrz ściany jest błędem?

Nie każda. Normy dopuszczają niewielką ilość kondensacji wewnątrz przegrody zimą, pod warunkiem, że woda ta zdąży całkowicie wyparować latem. Nasz kalkulator sygnalizuje ryzyko, ale pełny bilans roczny (czy zdąży wyparować) wymaga zaawansowanego audytu.

3. Dlaczego kalkulator pokazuje kondensację przy ocieplaniu od wewnątrz?

Ocieplanie od wewnątrz jest fizycznie ryzykowne. Odcinamy mur od ciepła z domu, przez co staje się on bardzo zimny. Para wodna wchodząca z pokoju pod ocieplenie natychmiast się skrapla na zimnym murze. Rozwiązaniem jest szczelna paroizolacja.

4. Co oznacza symbol μ (mi) w kalkulatorze?

To współczynnik oporu dyfuzyjnego. Mówi o tym, jak trudno parze wodnej przejść przez materiał w porównaniu do powietrza.

• Wełna mineralna ($\mu=1$): para przelatuje jak przez powietrze.
• Styropian ($\mu=60$): stawia 60 razy większy opór niż powietrze.
• Folia PE ($\mu=100000$): blokuje parę prawie całkowicie.